Il-Kontraċezzjoni

Is-sess fih ħafna varjazzjonijiet: jista' jkun emozzjonali, sabiħ, ġentili, kaotiku, romantiku, każwali, ippjanat jew spontanju. Il-kontraċezzjoni hija sempliċement il-parti fejn innaqqsu ċ-ċans ta’ tqala meta t-tqala ma tkunx mixtieqa.

F’Malta, dan huwa importanti b’mod speċjali minħabba l-liġijiet stretti tagħna dwar l-abort. Dan ifisser li l-prevenzjoni ta’ tqala mhux mixtieqa mhijiex biss preferenza personali, iżda spiss hija bżonn prattiku u emozzjonali.

Il-kontraċezzjoni hija importanti meta:

  • Hemm l-isperma involuta.

  • Hemm vaġina u utru fil-proċess.

Dan jista’ jinkludi nisa cis u bi, irġiel trans, u xi nies mhux binarji (non-binary), irrispettivament mill-identità tal-ġeneru, tikketti, jew relazzjonijiet. Din il-paġna tiffoka fuq il-prevenzjoni tat-tqala.

Għal informazzjoni dwar l-STIs (Infezzjonijiet Trażmessi Sesswalment) agħfas hawn. Għal PrEP, PEP u Prevenzjoni tal-HIV agħfas hawn.

  • Jintużaw fuq il-pene jew fuq is-sex toys. Tajjeb għal:

    • Sess vaġinali

    • Sess anali

    • Sess orali fuq il-pene

    Affarijiet bażiċi importanti:

    • Uża l-kondom mill-bidu sat-tmiem.

    • Uża kondom ġdid kull darba.

    • Ibdel il-kondom bejn partner u oħra, jew bejn il-vaġina u l-anus.

    • Uża lubrikant biex tnaqqas iċ-ċans li l-kondom jinqasam. Il-kondoms jinstabu faċilment, m’humiex għaljin, u huma effettivi ħafna meta jintużaw kif suppost.

  • Jitqiegħdu ġewwa l-vaġina.

    In-nies jagħżluhom għax:

    • Il-persuna li qed tirċievi jkollha l-kontroll tagħhom.

    • Jistgħu jiddaħħlu qabel ma jibda s-sess.

    • Adattati għal dawk li ma jistgħux jiddependu fuq is-sieħeb/sieħba biex jużaw kondom.

  • Il-metodi ormonali jipprevjenu t-tqala iżda ma jipproteġux kontra l-STIs. L-għażliet jinkludu:

    • Il-Pillola

    • Il-Garża (Patch)

    • Iċ-Ċirku (Ring)

    • L-Injezzjoni

    Dawn il-metodi jeħtieġu parir mediku u jistgħu ma jkunux adattati għal kulħadd. L-effetti sekondarji jvarjaw. Tabib tal-familja (GP) jew fornitur tas-saħħa sesswali jista’ jgħinek tara x'inhu l-aħjar għalik.

  • Għażliet effettivi ħafna li ma jirrikjedux ħsieb ta' kuljum. Jinkludu:

    Dawn huma fost l-aktar metodi affidabbli u huma speċjalment importanti f’pajjiż fejn l-għażliet f'każ ta' tqala huma limitati mil-liġi.

  • Il-kontraċezzjoni tal-emerġenza tintuża wara s-sess meta l-kontraċezzjoni tkun falliet jew ma ntużatx. L-għażliet jinkludu:

    • Pilloli tal-emerġenza (magħrufa bħala l-morning after pill).

    • L-IUD tar-ram f'perjodu ta' żmien speċifiku.

    Il-kontraċezzjoni tal-emerġenza tipprevjeni t-tqala u ma ttemmx tqala eżistenti. Iż-żmien huwa essenzjali; jekk taħseb li għandek bżonnha, agħmilha malajr.

  • L-FPAS(Family Planning Advisory Service) huwa servizz immexxi minn voluntiera mħarrġa li ma jiġġudikaw lil ħadd. Huma jipprovdu informazzjoni b'xejn u kunfidenzjali dwar l-għażliet riproduttivi, il-kontraċezzjoni, u t-tqala f’Malta.